Vergi ödeyen ve ödemeyenin itibarı bir olabilir mi?

Vergi devlet ve vatandaş arasında kurulması ve sürdürülmesi gereken ilişkide önemli bir rol oynar. Devlet vergi gelirlerini artırmak isterken, vatandaşlar vergi yükünü azaltmak ister. Bunun için yasal olabileceği gibi gayri yasal tepkiler de verebilirler.

Bütün bunların sonucu olarak da ” Vergi Ahlakı ” kavramı doğmuştur. Vergi ahlakı, vatandaşları vergi ödemeye yönlendiren içsel bir motivasyon olarak tanımlanabilir. Vergi ahlakı genel ahlak kavramından farklı bir kavramdır. Kişinin içinde yaşadığı toplum, toplumsal kurallar ve kamu otoritesi vergi ahlakını şekillendirmektedir. Genel ahlak düzeyi yüksek olan bir kişinin vergi ahlakı düşük olabilir. Ya da tam tersi de geçerli olabilir.

Vergi Ahlakı yüksek toplumlarda vergi ödemek hiç kuşkusuz bir övünç ve itibar olarak algılanmakta ve değerlendirilmektedir. Durum böyle olunca vergi ödememek ise bir itibarsızlık ve utanç kaynağı olarak algılanıp kabul edilir.

Yukarıda yapılan açıklamalar teorik olarak kabul edilen evrensel doğrular olarak karşımıza çıkmaktadır. Yani dünyanın hemen hemen her ülkesinde vergi ile ilgili yaşanılan gerçeklikler bunlardan ibarettir.

Hatta yakın zamanda Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyetinde (KKTC) faaliyetine devam eden kumarhaneler itibarlarını yükseltmek amacıyla “vergimizi ödüyoruz itibar istiyoruz” sloganını çok sık olarak kullanır olmuşlardır. Söz konusu slogan basında uzun süre yer almış ve dikkat çekmiştir. Ülkemizde de vergi ödemek büyük bir itibar olarak kabul edilmektedir. Hatta vergisini ödemeyenler vergi kanunları ile yüzsüz (itibarsız)olarak adlandırılmıştır.

Ancak vergi ödeyenlerin itibarlı sayıldığı ve vergi ödemenin teşvik edildiği ülkemizde sık sık uygulanan vergi afları, vatandaşın işini kolaylaştırmak ve vergi ödemeyi teşvik olarak adlandırılsa ve bizlere bu şekilde takdim edilsede , sürekli ve düzenli vergi ödeyen vatandaşların itibarsızlaştırıldığı bir sistem olduğu tarafımızdan düşünülmektedir.

Toplumda yaygın olan düşünce şekline göre, çıkarılan bu aflar ile vergisini düzenli ödeyenler ile ödemeyenler veya ödeyemeyenler eşit hale gelmekte eşit tutulmaktadır.

Bu durum ise mevcut sistem içinde kafa karışıklığına ve vergi ödemenin itibar olması algısının bozulmasına neden olmaktadır.

Bu ciddi durum bizleri düşündürmekte ve endişelendirmektedir.

Dolayısıyla söylemeden, sormadan edemiyorum, üst üste çıkarılan ” bu vergi afları farkında olmadan vergi ödemeyi itibarsızlaştırıyor mu?”

Yılmaz Sezer

Biyografinin Tamamını Gör